ای ايران

میوه ممنوعه : تغییر در سیاست خارجی

eiiran — Fri, 03 Jul 2009 11:19:18 GMT

در بخش آغازین شماره خرداد ماه نشریه اندیشه گستر سایپا - ارگان گروه خودروسازی سایپا که با شعار رسانه اقتصادی صنعتی انقلاب اسلامی زیر نظر مهرداد بذرپاش منتشر می شود - جمله ای از مقام رهبری نقل شده است که:"اگر در پی انتخابات ، کسانی در مراکز گوناگون سیاسی و اقتصادی روی کار بیایند که به جای ادامه راه امام و ترویج اصول و ارزش های امام و انقلاب ، بخواهند با تملق گویی دولت های مستکبر غربی ، به خیال خود موقعیتی برای ایران دست و پا کنند ، این برای ملت یک مصیبت است."

شاید درج این جمله به عنوان حرف اول نشریه ای که در ایام انتخابات، علی رغم دولتی بودن همانند صدا و سیما و سایر رسانه ها و مطبوعات به ظاهر ملی، تمام قد در حمایت از رییس دولت نهم ظاهر شد و سعی داشت تا با چاپ آمار و ارقامی که بخشی از آنها نیز توسط احمدی نژاد در قالب نمودارهای رنگارنگ در مناظره ها عرضه شد ، لزوم انتخاب احمدی نژاد را به رای دهندگان گوشزد کند، چندان دور از انتظار نباشد اما فحوای کلام و زمان و جایگاه نشر آن مدخل مناسبی است برای ورود به این بحث که اصلی ترین دلیل برای حذف مهندس موسوی از صحنه انتخابات چیست و چرا احمدی نژاد مطلوب ترین گزینه منتخب برای حاکمیت است.

نگاهی کلی به مجموعه شعارهای مختلف در انتخابات ریاست جمهوری تضاد نگرش، برنامه ریزی و مدیریت را در 3 محور عمده میان کاندیدای جریان حاکم و اصلاح طلبان پررنگ می کند. محورهای دوم و سوم که عمده تبلیغات انتخاباتی نیز به نوعی معطوف به آنها جلوه می کرد یکی مسائل اقتصادی و معیشتی مردم و دیگری اعاده حقوق و کرامت شهروندان و روابط قانونی و اخلاقی میان حاکمان و مردم در قالب ضوابطی نظیر لزوم رعایت حقوق بشر ، دروغ نگفتن و امثال آن بود که برای مدت چند هفته موضوع اصلی بحثهای خیابانی و مناظره های تلویزیونی گردید اما محور نخست و اصلی در این میان شکاف عمیقی است که در نگرش مخالفان و حاکمان در بازتعریف منافع ملی و چگونگی مدیریت و اجرای سیاست خارجی جمهوری اسلامی وجود دارد و عامل اصلی ترس و نگرانی جریان حاکم از روی کارآمدن موسوی ، کروبی یا هر نامزد دگراندیش احتمالی را در این نکته باید جستجو کرد.

بررسی سخنرانی ها و مواضع محمود احمدی نژاد و حامیان وی طی 4 سال گذشته مهر تاییدی بر این ادعاست که بخش قدرتمندی از حاکمیت وجود و آینده خود را بر این مبنا تعریف کرده است که کلید حل همه مشکلات کشور در چگونگی اداره سیاست خارجی آن نهفته است و و بر این اساس جمله مسائل از تورم و گرانی گرفته تا فعالیت های سیاسی مخالفان دولت ریشه در خارج از مرزها دارد و از این منظر چه بهتر از آنجا که "ما می توانیم" پس باید با طرح مواضعی چون انکار هلوکاست یا آگراندیسمان کردن پیشرفتهای هسته ای ایران، برای آچمز کردن به اصطلاح دشمنان، اقدام و به خود مشغولشان کنیم و در این میان هزینه هر چه باشد تاوانی است که ملت لاجرم از پرداخت آن است و منتقدان نیز مشتی خس و خاشاک اند که از ترس قدرتهای خارجی زبون شده اند یا به تحریک آنها فتنه می آفرینند. نتیجه آن می شود که از این منظر همانند دوره قجرها یا عهد پهلوی سفارت روس و انگلیس در تهران کانون برنامه ریزی اغتشاشات تلقی می شوند و نگاه دولتمداران با چشم بستن به روی انبوه منتقدانی که پشت دیوارهای زندان اوین درگیر حبس و بازپرسی اند نگران کلمات به کاررفته در موضع اوباماست و در سرشاخ شدن با انگلیس و اروپا یکی به میخ و یکی به نعل می زند یا علی رغم نص صریح شعر درج شده بر کاشی های سردر ساختمان وزارت خارجه - "نه شرقی ، نه غربی"- حیران یارگیری از میان قدرتهای بزرگ و کوچک است تا برخی چون چین و روسیه سکوت پیشه کنند یا دیگرانی چون چاوز با دخالت در امور داخلی ایران طرف احمدی نژاد را بگیرند.

به واقع نقد این رویکرد همان میوه ممنوعه ای است که باعث شد میرحسین موسوی یک شبه مطرود حاکمیت باشد همان اتفاقی که چند سال پیش در پی نامه نمایندگان مجلس ششم به رهبری افتاد یا عواقبی که به دنبال مخالفت با ماجراجویی هسته ای گریبانگیر احزاب اصلاح طلبی چون جبهه مشارکت یا حتی دست اندرکاران مذاکرات هسته ای کشور شد.

در تایید این ادعا ، سخنان محمود احمدی نژاد درباره هاشمی رفسنجانی و ماجرای تماس او با شیوخ عرب که در مناظره با موسوی مطرح شد نیز دلیلی دیگر است که اگرچه در کنار اتهام فساد به فرزندان هاشمی تکرار گردید اما در سخنان رهبری در نمازجمعه تهران نیز تلاشی برای رفع این اتهام صورت نگرفت و تاییدی شد بر این مدعا که در حال حاضر و از نگاه حاکم ، همه راهها در ایران به رم (سیاست خارجی) ختم می شود و خط قرمز همانگونه که در جمله منتخب بذرپاش پیداست جلوگیری از"مصیبت" تغییر در این سیاستها با تفسیر به رای دولت نهمی هاست.

کوتاه سخن آنکه تاریخ حافظه ای به ابعاد ثانیه ها و لحظه ها دارد و سوای آنکه سرانجام کش و قوس موسوی ، مردم و حاکمان به کجا بیانجامد آنچه باقی می ماند حقایقی است که در آینده نمی توان آنها را با استفاده یک طرفه از صدا و سیما و رسانه ها دیگرگونه نشان داد. موسوی بیش از هر چیز بهای پایبندی به شعار "استقلال ، آزادی و جمهوری اسلامی" و "نه شرقی و نه غربی" را می پردازد که اصلی ترین شعارهای بنیانگذار جمهوری اسلامی بود و در این میان اگرچه به گفته سید محمد خاتمی و بسیاری دیگر جمهوریت و اسلامیت نظام در آستانه خطر قرار گرفته است اما آنچه به نظر مهمتر می آید آن است که ادامه این روند با تهدید روزافزون آزادی های مدنی به تدریج سایه تهدید را بسوی استقلال کشور نشانه می رود و راه را بر دخالت بیگانگان هموار می کند و در این میان مقصر نه زخم خوردگان و منتقدان که هدایت کنندگان امور در اتاق های فرمان مدیریت کشور خواهند بود.

لزوم شناخت مهندس موسوی

eiiran — Sat, 04 Apr 2009 11:53:18 GMT

دردور اول انتخابات ریاست جمهوری سال 84 شاید نامزدی دکتر مصطفی معین ، عمده ترین انگیزه برای من و بسیاری دیگر بود تا به جای غرزدن و تحریم انتخابات ، ضمن شرکت در آن ، دیگران را نیز به حضوری فعال ترغیب نماییم و در این میان وجه تمایز میان معین و سایر آقایان، غلبه اندیشه دموکراسی خواهانه در گفتمانی بود که او سعی می کرد نماینده آن باشد. نماینده نوعی تفاوت و تغییر. امروز اما فکر می کنم با کنار رفتن خاتمی از صحنه رقابت آن انگیزه و امید تا حدودی در سایه ابهام قرار گرفته است و بیشتر از آنکه از آمدن مهندس موسوی عزیز خوشحال باشم از رفتن سید محمد خاتمی ناراحتم و نگران وضعیتی که ظاهرا به اندازه قبل امیدوارکننده نیست.
احتمالا خیلی از دوستان با من موافق هستند که گذشته از درصد مشخصی که به هر دلیل از حضور پای صندوق های رای امتناع می ورزند، اکثریت اقشار مختلف جامعه ایرانی در سال 88 در نوع برخورد با مقوله انتخابات و انتخاب کاندیدای مورد نظر خود از 3 فاکتور عمده زیر تبعیت می کنند:
اول، نوع برنامه های اقتصادی و توسعه گرا مبتنی بر بهبود وضعیت معیشتی مردم
دوم، گرایشهای مردمسالار و متضمن بهبود وضعیت آزادیها و رعایت حقوق فردی و مدنی
سوم، نوع ادبیات دینی و گفتمان انقلابی
نکته حائز اهمیت اینجاست که مهمترین عامل برای جذب آرای مردمی ایده آل بودن یا بهتر بودن این فاکتورها نیست بلکه چگونگی القای بهتر بودن در زمان کمتر برای طیف بیشتری از جامعه هدف است و در یک کلام تبلیغات مناسب انتخاباتی که متاسفانه اصلاح طلبان در برهه حاضر به دلیل کمبود ابزارهای مناسب و متناسب از آن بی بهره هستند و در چشم انداز دو ماه باقیمانده تا انتخابات نیز دورنمای مشخصی برای بهبود این وضعیت دیده نمی شود.
بنابراین اگرچه نسبت به مهندس موسوی ارادت قلبی دارم اما فکر می کنم ایشان علی رغم برتری غیرقابل انکار نسبت به رییس جمهور فعلی در هر سه مورد به 2 دلیل از رقیب عقب تر است : اول دوری ایشان از صحنه های اجرایی و رسانه ای برای مدتی قریب دو دهه بطوری که دو نسل از رای دهندگان حتی چهره ایشان را نیز به خاطر نمی آورند. و دوم، عدم وجود امکان رسانه ای مناسب طی روزهای معدود مانده تا انتخابات که در مقیاس زمان از کف رفته در سال قبل بسیار کوتاه و گذراست.
اما به هر حال معتقدم حساسیت موقعیت ایجاد شده پس از کنار رفتن آقای خاتمی بسیار بیشتر از آن است که بتوان در قالب احساس و خواسته ها به آن نگاه کرد شاید به نوعی شبیه دور دوم انتخابات سال 84 و حمایت نا امیدانه و بی فرجام روشنفکران و اصلاح طلبان از هاشمی رفسنجانی.
اگر مردم و به خصوص گروههای مرجع در پای صندوقهای رای حضور داشته باشند ، اگر کروبی چون سید محمد خاتمی بزرگوارانه به کاندیداتوری موسوی احترام بگذارد و کنار رود ، اگر حزب پادگانی و دستهای پنهان عقیم بمانند ، اگر اصلاح طلبان یکدست و همدل باشند، اگر دولتی های پرو پاقرص طرفدار احمد نژاد انتخاباتی سالم و آرام برگزار کنند ، اگر موسوی همان باشد که انتظارش را داریم واگرها ، تردیدها و نگرانی های دیگری که همه و همه وجود دارند.
سرآخر اگرچه نمی دانم چه می شود ولی فکر می کنم برای همراهی و اعتماد به میرحسین باید بیشتر از آنچه می گویند بشناسمش.

برای علی شفیعیان

eiiran — Fri, 20 Feb 2009 08:35:18 GMT

بیش از دو هفته از بازداشت ناگهانی دوست عزیزم علی شفیعیان می گذرد و از آنجایی که چون دیگر دوستان فکر می کردم صرف حضور در مراسمی چون سالگرد مرحوم مهندس بازرگان بهانه محکمی برای در بند نگه داشتن امثال علی نمی تواند باشد امیدوار بودم(و البته هنوز هم هستم) که ایام حضورش در پشت حصارهای سرد زندان اوین به درازا نکشد. اما امروز بیش از دو هفته از جلب اش می گذرد و دیگر نمی دانم وقتی یکی از او سراغ می گیرد هنوز هم باید توکل به خدایی گفت و نگرانی را زدود یا به رنگ تیره ابرهای پیرامونش رنگ دیگری از سیاهی افزود.

علی را مانند من بسیاری دیگر نیز می شناسند و شاید به واسطه حضور فعالش در فضای مجازی وبلاگها و بی پروا و صریح نوشتن اش بهتر از بسیاری دیگر و تا جایی که می شناسمش شاید صداقتش و صراحت کلامش بندی بوده باشد بر پای بیگناهی اش اما معتقدم شاید مهمترین دلیل برخورد با امثال علی، بیش از دغدغه حراست از امنیت و کیان ملی یا جلوگیری از اغتشاش و حفظ نظم عمومی ،هراس از دیگر گونه دیدن، دیگر گونه فکر کردن و دیگرگونه گفتن و نوشتن شفیعیان هاست که به استناد گواهی سالها و روزهایی که بر این مرز و بوم رفته است در نهایت ، نتیجه ای طیب خاطر زندانبانان در پی نخواهد داشت.

به هر حال به آزادی سریعتر علی عزیز امیدوارم و چون بسیاری دیگر به احترامش کلاه از سر برمی دارم.

چند نکته به بهانه فاجعه غزه

eiiran — Sun, 11 Jan 2009 18:44:18 GMT

اول. مرجع اصلی این جمله را به خاطر ندارم ولی نقل به مضمون آن این بود که اگر انسانی درد و رنج دیگری راببیند و متالم نشود باید در انسانیت خود شک کند حال می خواهد رنج محکوم به مرگی گناهکار در آستانه آویخته شدن به دار مجازات باشد یا آزار بیگناهی به ستم زیر تازیانه ظلم قرار گرفته. تاکید بر مظلومیت مردم بیگناه فلسطین در نگاهی کلی و ساکنان نوار غزه به طور خاص از این منظر و با این مقدمه موضوعی آشکار و مبرهن است که فریاد زدن بیگناهیشان زیر هجمه گلوله ها مسلمان و غیر مسلمان نمی شناسد و مبحثی انسانی و فرا قومیتی است. چنین تصوری انگیزه اصلی است برای من تا پس از مدتها دوباره بنویسم و این بار با محکومیت قتل عام مردم فلسطین آغازی دوباره برای این وبلاگ داشته باشم.

دوم. به نظر می رسد نگاه غالب در اردوگاه سیاسی اصلاح طلبان و نیز بسیاری از روشنفکران و فعالان حوزه های مختلف مدنی در ایران بیشتر از آنکه متاثر از نگاه انسانی و بشردوستانه به مقوله فلسطین باشد به مجموعه ای از واکنشهای انفعالی در قبال مواضع رسمی جمهوری اسلامی و تبلیغات یکسویه صدا و سیما تنزل پیدا کرده است تا جایی که بسیاری از آنان یا در این باره سکوت کرده اند یا با انتخاب دقیق کلماتی که برای محکومیت این فجایع استفاده می کنند سعی دارند تا خطوط قرمز سیاست را در ایران زیر پا نگذارند. چرایی این موضوع معلوم است و به هزار و یک دلیل - دلیل هزار و یکم اش همانا بسته شدن روزنامه کارگزاران است به جرم درج چند جمله از بیانیه دفتر تحکیم- نیازی به اقامه ادله ندارد اما سوالم اینجاست که وقتی شکاف هایی چنین کلیدی مابین ساختار مسلط سیاسی و بخش بزرگی از قشر مرجع جامعه در میان روشنفکران و اصلاح طلبان وجود دارد و اندیشیدن درباره آن نیز فقط تا وقتی به زبان و قلم نمی اید مجاز است چه مجالی می ماند برای گفتگو و عمل و چه نتیجه ای عاید می شود جز انفعال و کنار گود نشستن. یک بار مساله فلسطین و صلح خاورمیانه است بار دیگر مساله عراق و افغانستان و انرژی هسته ای و رابطه با آمریکا و به دفعات موضوعات مهم دیگر. به نظر می رسد آنقدر در احتیاط سیاست ورزانه در حال غرق شدنیم که فراموش کرده ایم در این وادی چه ناگهان زود دیر می شود.

سوم. اگرچه به نظر می رسد که در فاجعه کنونی غزه علاوه بر اسرائیل ، حماس و سایر گروه های جهادی و نیز برخی کشورها چون امریکا ، مصر ، عربستان و البته جمهوری اسلامی ایران هریک به سهم خود مقصر و تاثیر گذار هستند اما موضوعی که بیشتر برایم جالب توجه است نوع و جنس اعتراض های است که در این بار صورت می گیرد. در بسیاری کشورها مردم به خیابانها آمده اند و بی دخالت دولتها به حمایت از قربانیان فاجعه غزه فریاد برداشته اند اما در ایران به جز دسته های یک شکل و یک زبان سازمان یافته از سوی بسیج دانشجویی کمتر کسی از مردم عادی قدم به خیابانها می گذارد. چرایی اش شاید دو دلیل عمده دارد یکی همان لاک انفعالی که بسیاری به دور خود تنیده اند و دیگری مصادره فریادها از سوی تفکر حاکم که فکر می کند سر شیپورش ار همه گشاد تر است و به یکی مجوز اعتراض نمی دهد( جواب رد وزارت کشور به درخواست چند روز پیش نهضت آزادی) و دیگری را به ضرب چوب از میدان به در می کند(برخورد روز یکشنبه گروههای فشار با تجمع زنان صلح طلب ).

چهارم . شاید از آنجا که آرمان فلسطین برای من هنوز موضوعی مهم و اساسی است مساله برایم بیشتر پا در وادی احساس داشته باشد ولی فکر می کنم کلید حل مساله غزه و بسیاری مسائل اساسی در خاورمیانه را نباید تنها در سرزمین های اشغالی و سیاه و سفید کردن مساله اعراب و اسرائیل جستجو کرد. آنچه متاسفانه و به ظاهر در این میان مهمتر جلوه می کند منافع دیگرانی است که جمله از دور دستی بر آتش دارند که ای کاش نداشتند و سرانجام فکر می کنم سرآغاز بخشی از هر تغییر مثبتی در آنجا شاید از همین جا و از رفتارها و سیاستهای آینده ما نشات می گیرد که پرچم اصلاح به دوش می کشیم و سعی در تغییر داریم. تغییر در جهت اصلاح ، در جهت عدالت و در جهت دموکراسی.

صادرات غیرقانونی نفت و دامان پاک دولت

eiiran — Sun, 11 May 2008 21:52:18 GMT

فرض كنيم كساني باشند كه در عرصه مديريت سياسي و اجرايي كشور با دور زدن يا زير پا گذاشتن اصول قانوني موارد دلخواهشان را به اجرا در آورند و با توسل به شيوه هاي گوناگون خود را از پاسخگويي نيز معاف بدارند، آيا نه آن است كه عمل ايشان مصداق بارز "فساد" جلوه مي كند و مجموعه عملكرد هماهنگ آنها در قاموس عامه تعبيري جز "مافيا" ندارد؟ مي خواهد نيت ايشان خير باشد يا از روي تعمد غارت بيت المال را هدف گرفته باشند.
با اين مقدمه خبري كه در ادامه مي آيد نيازي به شرح و تفسير ندارد كه متاسفانه مشتي است نمونه خروار.
---
به گزارش سايت وابسته به مركز پژوهشهاي مجلس هفتم ، غلامحسين نوذري كه عصر روز يكشنبه به كميسيون انرژي مجلس احضار شده بود، درباره مجوز قانوني واردات دو ميليارد دلار بيشتر از قانون بودجه در سال 86 ، اعلام كرد:" كه وزارت نفت به دستور رييس جمهور قانون بودجه را ناديده گرفته و سال گذشته دو ميليارد دلار بيشتر از مجوز قانوني بنزين وارد كرده است."
وي اظهار داشت :"در سال 86، دولت موظف بود با روشهاي مختلف از جمله سهميه‌بندي، در مصرف بنزين را محدود و حداكثر 3.8 ميليارد دلار بنزين وارد كند اما در عمل بدون اجازه و اطلاع مجلس ، حدود 5.7 ميليارد دلار بنزين وارد كرد كه در نتيجه بخشي از تلاشها براي مهار مصرف و واردات بنزين در سال86 را خنثي شد."
به گفته وزير نفت، شركت ملي نفت ايران در سال 86 بيشتر از سطح قانوني 3.8 ميليارد دلاري خود، نفت خام براي معاوضه با بنزين و گازوئيل صادر كرد و ناچار شد و معادل وجوه نفت خام بيشتر از قانون صادر شده را از محل «منابع مالي براي سرمايه‌گذاري‌هاي شركت نفت»، به حساب بانك مركزي واريز كند.
نوذري در پاسخ به سوال نمايندگان درباره اينكه چرا وزارت نفت بجاي اينكه بطور شفاف و قانوني براي واردات كسري بنزين ، لايحه دو فوريتي يا سه فوريتي بهمراه استدلال به مجلس ارايه نداد و به انجام كار غيرقانوني متوسل شد؟ تصريح كرد :"واردات بيش از مجوز قانوني را به دستور رييس جمهور انجام داده است."
---
اما ماجرا به همين جا ختم نمي شود. در سفرهاي استاني دولت طي دو سال اخير تعداد زيادي طرح عمراني در استانهاي مختلف به تصويب رسيده كه محل تامين بودجه آن خارج از رديف‌هاي قانون بودجه ، توسط هيات مديره شركت ملي نفت ايران تامين شده است. اما با كدام مجوز...!؟
---
وزير نفت در پاسخ اعلام كرد بر اساس بند 5 ماده 71 قانون تنظيم بخشي از امور مالي دولت، شركت‌هاي دولتي از جمله شركت نفت اجازه دارند از منابعشان براي تسهيل اجتماعي هزينه كنند و شركت ملي نفت به همين مجوز قانوني، هزينه برخي مصوبات استاني دولت را تقبل مي كند.
---
سوال اينجاست اگر به جز دولت مدعي خدمت نهم ديگري دامن به اعمالي چنين خلاف قانون و مصالح ملي مي آلود، چه برخوردي از سوي راهيافتگان مجلس هفتم و امثال كيهانيان صورت مي گرفت كه به گواهي روزهايي نه چندان دور به بهانه دستمالي بارها قيصريه به آتش كشيده اند؟ آيا كساني كه مدعي اند هر چه مي كنند با اشراف و راهنمايي امام زمان (ع) است ، پاسخي نيز در آستين دارند براي اعمالي كه به فتواي مرحوم امام بواسطه زير پاگذاشتن قانون و مصلحت ملت ، در تقابل مستقيم با شرع قرار دارد؟
اجراي سليقه اي بودجه سالانه مصوب مجلس، بي اعتنايي نسبت به اسناد بالادستي نظير سند چشم انداز و برنامه چهارم توسعه ، انحلال سازمان مديريت و برنامه ريزي ، انحلال هيات امناي صندوق ذخيره ارزي و امثالهم جملگي با اين توجيه صورت مي گيرد كه براي تسهيل در اجراي برنامه ها ، محدوديت ها و در واقع نظارتها از پيش روي مديران دولت نهم و شخص رييس جمهور برداشته شود و اين در حالي است كه رييس دولت مدتهاست علي رغم دهها ميليارد دلار درآمد افسانه اي نفتي در برابر تورم و گراني از دستهاي توطئه گر سخن به ميان مي آورد و از لزوم برخورد با مافياي لانه كرده در بانكها و صنعت نفت سخن مي گويد و مبارزه با فساد را در جهت استقرار عدالت ، اصلي ترين هدف دولت خود مي داند و صد افسوس كه به استناد آنچه مي گذرد، بيشتر مصداق حكايت دم خروس است و قسم حضرت عباس چه هر روز بيش از پيش با حذف اهرم هاي نظارتي و ايجاد فشار كاذب رواني بسترهاي مناسب تري براي تضييع حقوق ملت فراهم مي آيد و لاجرم زمينه هاي فساد در سطوح مختلف مديريت كشور پررنگ تر مي شود. وقتي رييس جمهور كه بايد پاسدار قانون باشد بدان بي مهري مي كند چه انتظاري مي توان از ديگراني داشت كه همچون وزير نفت توجيهي براي آنچه خود نيز به خلاف بودنش واقفند مي تراشند.
به گفته سايت احمد توكلي ، سوال كنندگان ضمن سكوت درمورد دستور رييس جمهور، نسبت به قانوني بودن اقدام وزارت نفت (و البته ديگر شركتهاي دولتي كه در هزينه دهها ميليارد دلار درآمد ارزي كشور سرنوشتي مشابه اين وزارتخانه دارند) براي تامين بودجه طرح‌هاي عمراني خارج از قانون بودجه، قانع شدند و فقط از آن جهت كه جامعيت قانون بودجه مخدوش شده است ، به وزير نفت تذكر دادند اما مسلم آن است اگر فرصتي عادلانه و مناسب براي داوري فراهم آيد ، مردم اينچنين راحت قانع نخواهند شد.

حکایت درد بی درمان استبداد

eiiran — Sat, 10 May 2008 06:32:18 GMT

مدتهاست کتاب "تاریخ مشروطه" کسروی گوشه کتابخونه ام خاک می خوره و فرصت نکرده بودم یه سری بهش بزنم. دیشب بعد مدتها چند صفحه ای ازش خوندم. فصل مربوط به کشتن میرزا جهانگیرخان صوراسرافیل و ملک المتکلمین و همینطور چگونگی اتفاق به توپ بستن مجلس مشروطه توسط عمله استبداد.
کسروی از قول یکی از همزنجیران ایشان در باغشاه می نویسد:
"...دو تن فراش برای بردن ملک و میرزا جهانگیرخان آمدند و ایشان را از قطار (زنجیر) بیرون آورده به گردن هر یکی زنجیر دستی(شکاری) زده گفتند: برخیزید بیایید. گویا هر دو می دانستند برای کشتن می برندشان. ملک دم در با آواز دلکش و بلند خود این شعر را خواند:
ما بارگه دادیم این رفت ستم بر ما / بر بارگه عدوان آیا چه رسد خذلان
این را خوانده پا از در بیرون گذاشت.ما همگی اندوهگین شدیم و این اندوه چند برابر شد هنگامیکه دیدیم آن دو فراش زنجیرهایی را که به گردن ملک و میرزا جهانگیرخان زده بودند برگردانیده و در جلوی اتاق بر روی دیگر زنجیرها انداختند..."
حکایت درد بی درمان استبداد است و پیکر بی رمق ایران و وااسفا که چه بیشتر در آستین داشته و دارند.

نقدی بر طرح ارتقای امنیت اجتماعی

eiiran — Tue, 05 Jun 2007 21:01:18 GMT

*سلسله طرح های ارتقای امنیت اجتماعی که از اول اردیبهشت 86 با عنوان امنیت اخلاقی در برخورد با بدحجابی آغاز شد پس از اجرای مراحل دوم و سوم که برخورد با اراذل و اوباش به نام وجمع آوری معتادان پر خطر بود، وارد مراحل دیگری شده است که از برخورد با سارقان خرد تا جمع آوری قلیانها و .... را دربر می گیرد و در این میان اگرچه رییس پلیس آگاهی تهران از کاهش جرایم خشن در سطح شهر خبر می دهد اما با کاهش فشار نیروی انتظامی و معطوف شدن نگاه امنیتی به سایر مسائل ، هیچکس امکان بازگشت وضعیت را به پیش از آغاز طرح انکار نمی کند. اما سوای اینکه مجموعه این طرح ها تا چه حد موفق بوده است و چه نتایجی را در آینده به دنبال دارد دو نکته در باره اصل طرح و نیز شیوه های اجرای آن مورد نظر است که در ادامه می آید:

نگاهی بدبینانه به ساختار کلاینتالیستی قدرت در ایران

eiiran — Fri, 04 May 2007 12:09:18 GMT

طرح موضوع پاترون ها (حامی ها) و کلاینت ها(کارگزاران) در ارائه تعریف جدیدی از ساختار نظام قدرت سیاسی در ایران ، سابقه ای ۱۰ ساله دارد و نمونه های شاخص طرح آن دکتر علمداری و دکتر حجاریان هستند که مقاله های ایشان با کمی جستجو در اینترنت قابل دسترسی است . هدف از این نوشتار کوتاه بیان ساده این تعریف و انطباق آن بر برخی رویدادهای حاضر است که می تواند در پالایش قوه تحلیل و بازتعریف صورت مساله مفید و مثمر ثمر باشد.

در ابتدا تعریف ساده و کوتاهی از این نظریه:

"این نظریه بیان می کند که ساختار توزیع قدرت در لایه های بالای نظام سیاسی ایران نه به آن شکلی است که در قانون اساسی پیش بینی شده است و نه آنگونه که در ظاهر پیداست شکلی هرمی از رهبری نظام تا رئوس قدرت در پایین دارد بلکه در نگاهی کلی، قدرت سیاسی بین مجموعه ای نامتقارن از پاترون ها توزیع می شود که هر کدام متناسب با قدرت و منافع در اختیارشان از حمایت مجموعه ای از کلاینت ها یا کارگزاران برخوردارند و تا آنجا که موجودیت حامی را به خطر نیندازند از حمایت وی بهر ه می برند. گستردگی منافع مالی در کشور نفت خیز و پرجمعیتی مثل ایران و درهم تنیدگی منافع اقتصادی با دیدگاههای مذهبی و ایدئولوژیک باعث شده است که در بسیاری موارد پاترون های کوچک تر خود در مجموعه کلاینت های یک پاترون بزرگتر جای بگیرند یا در جنگ پنهان قدرت تغییر موضع و موقعیت بدهند اما این موضوع اگرچه بر پیچیدگی ساختار قدرت در ایران می افزاید و شناخت و پیش بینی رفتار آن را سخت تر می کند اما با کمی اغماض می توان ادعا کرد اتفاقات ریز و درشت سیاسی ، اقتصادی و فرهنگی در نظام جمهوری اسلامی ایران در جدال قدرت و تضاد منافع بین یک یا چند پاترون و به تبع آن دخالت کارگزاران تابع هر کدام تعریف می شود که در معنای عامیانه به آن "باندبازی" اطلاق می شود. لغتی کوتاه و گویا که ناخود آگاه از سوی مردم برای بیان روابط پدرخوانده های کوچک و بزرگ و عوامل آنها در ایران کاربرد دارد."

با استفاده از این تعریف می توان نگاهی دوباره و متفاوت به چند رویداد حاضر انداخت و نتیجه را با آنچه الزام قانون و حق مردم در یک نظام مردمسالار مطالبه می کند مقایسه کرد:

۱. تغییر هیات مدیره پرسپولیس، استعفای انصاری فرد و متعاقب آن استعفای ناگهانی بیادی ، کاشانی و سروری اعضای جدید هیات مدیره منتصب تربیت بدنی.

علی الظاهر و به استناد مطبوعات و مسموعات موثق پرسپولیس بدون لحاظ مصالح باشگاه و طرفداران ، وجه المصاحه توافق بین مجموعه حامیان احمدی نژاد با بخشی از بدنه شورای شهر برای حذف قالیباف بود که با دخالت حامی یا حامیان قویتری که به تبع منافع اقتصادی نامعلوم یا متناسب با تعریف این نظریه بر اساس فرمول حمایت حامی از کارگزار از انصاری فرد حمایت می کردند، سه عضو جدید عطای منصب جدید را به لقایش بخشیدند و پروژه ناکام ماند یا حداقل متوقف شد.

۲. بازداشت موسویان به اتهام جاسوسی و رابطه آن با پرونده هسته ای و مذاکره با آمریکا

شایع است که در زمان جنگ چند گروه داخلی بطور همزمان و مستقل از دولت در حال لابی و مذاکره با طرف های مقابلی در آمریکا و اروپا بوده اند. تعمیم این مساله در کنار اختلافات عمیقی که فی مابین تیم سابق هسته ای و مدیران جدید وجود دارد این فرضیه را به ذهن متبادر می کند که بازدداشت موسویان به عنوان دیپلمات ارشد مورد حمایت هاشمی رفسنجانی ادامه جدالی پنهان بین طرفین است که با هدف در دست گرفتن ابتکار عمل در ایجاد رابطه با امریکا و مدیریت پرونده هسته ای ادامه دارد و از پرده برون افتاده.

۳. ایجاد تنش های دانشجویی به بهانه توهین به مقدسات و طرح ضربتی برخورد با بدحجابی و مشابه آن نمونه هایی دیگر از برخورد کارگزاران در لایه هایی دیگر از روابط پدرخوانده هاست که هر از چند گاه بصورت برنامه ریزی شده یا خودجوش با سامان دادن اتفاقاتی از این دست یا استفاده از جرقه ای ناگهانی و کوچک ، آتشی بزرگ برمی افروزند تا پدرخوانده ها بتوانند امتیاز مود نظر خود را از طرف یا طرفین ابتیاع و امنیت منافع خود را تضمین کنند. در این رابطه القای تسلط امنیتی در صحن عمومی جامعه و محیط دانشگاه در کنار دور کردن توجه عمومی و رسانه ای از نیمه تاریک و اصلی اتفاقات در حال انجام ، می تواند از زمره اهداف اصلی گردانندگان باشد.

و ...

در تمامی موارد تشخیص اینکه چه کسی با دیگری در حال معامله یا جدال است و شناخت مجموعه روابط حاکم ممکن نیست اما دو نکته در کنار همه این رخدادها و مسائل قطعی و قابل استناد است و آن اینکه

اولا مردم و مصالح ملی در بسیاری مواقع قربانی حمایت پاردون ها و پدرخواننده ها از عوامل ایشان می شود و پیشرفت فقط در سایه حمایت پاردون ها و عوامل آنها ممکن است که البته منظور از این حمایت نه حمایت سیاسی ماانند احزاب در سایر کشورهاست بلکه روابطی مافیایی نظیر آنچه در باندها و گروههای مشابه در سایر نقاط دنیا می گذرد.(البته در معدود مواردی چون سعید اسلامی ، کلاینت مورد نظر به دلیل به خطر افتادن منافع پاردون قربانی می شود)

دوم انجام اصلاحات سیاسی و اقتصادی در سایه قدرت پدرخوانده ها و کارگزاران اطرافشان امری ناممکن به نظر می رسد ولی این نمی تواند بدان معنی تلقی شود که حذف افراد و باندها درمان قطعی بیماری است و راه اصلاحات هموارتر می شود. بلکه این نگرانی را تقویت می کند که آیا در ساختار حاضر هر جایگزینی خود به سرنوشت قبلی دچار نمی شود و آیا با حذف پدرخوانده ها دیگرانی با شکل و صورتی نو جای آنها را نخواهند گرفت؟

---

نگاهی واقع نگر(و شاید تا حدی بدبینانه) به تجربه خاتمی و اصلاح طلبان در دوره اصلاحات باعث می شود ادعا کنیم اصلاح طلبان در نهایت به دلیل شکست در قطع نفوذ پدرخواندها و نیز آلوده شدن بخشی از آنان در چنبره منافع اقتصادی و مالی باندهای قدرت ناکام ماندند و متاسفانه در دوره پس از اصلاحات نیز تغییر عمده ای در نظر و دیدگاه و برنامه های آتی ایشان رخ نداده است.

به لحاظ تئوریک در نظر گرفتن حق حاکمیت برای همه بدون در نظر گرفتن تعلقات دینی ، نژادی و جنسی در کنار رعایت دقیق حقوق قانونی شهروندان و آزادی رسانه ها و مردم در بیان عقایدشان تنها راه گریز از یک ساختار کلاینتالیستی به دموکراسی است که متاسفانه همانگونه که در تیتر این مطلب آمده است برای دستیابی به دموکراسی به معنای واقعی آن در ایران و گریز از ساختار کلاینتالیستی موجود ، ترسیم چشم انداز مطلوب و شفافی در آینده نزدیک ممکن نیست.

سرنوشت احمدی نژاد در دستان هاشمی رفسنجانی

eiiran — Wed, 11 Apr 2007 07:55:18 GMT

مخالفت شورای نگهبان با مصوبه مجلس مبنی بر افزایش دوره هفتم پارلمان برای تجمیع انتخابات آتی مجلس و ریاست جمهوری زمینه ساز دو پیشنهاد جالب دیگر شده است:

اولی که از طرف برخی نمایندگان مطرح می شود و دایر بر کوتاه شدن یکساله عمر دولت نهم و همزمانی انتخابات ریاست جمهوری با مجلس هشتم در انتهای سال جاری است و دومی که از طرف پورمحمدی وزیر کشور پیگیری می شود و نصف شدن عمر چهارساله شوراهای سوم برای تجمیع آن با انتخابات ریاست جمهوری آتی دو سال آینده را در بر دارد.

اگرچه به ظاهر انگیزه طراحان لایحه رد شده توسط شورای نگهبان و پیشنهاد دهندگان هر دو جایگزین فعلی کاهش بار مالی و اجرایی برگزاری انتخابات در کشور عنوان می گردد اما منافع خاص پشت پرده این پیشنهادات چندان پوشیده نیست.

بسیاری از نمایندگان و مدیران ارشد و میانی بخوبی تفاوت ماهوی مدیریت توده ای و سیاستهای پوپولیستی دولت نهم را با منافع ملی درک کرده اند و جایگزینی سریعتر وی می تواند علاوه بر کاهش تنش در سطح داخلی و بین المللی، حضور طیف اصلی محافظه کاران را در راس قدرت تضمین نماید. در حال حاضر عینی ترین جلوه تضاد بین این طیف و دولت احمدی نژاد در تغییر ساعت رسمی کشور ، مساله بنزین و تلاش برای حذف قالیباف از طرف دولت نهم قابل مشاهده است.

از طرف دیگر نیز دولتی ها با پیش کشیدن تجمیع انتخابات مجلس و خبرگان در کنار انتخاب همزمان رییس جمهور و اعضای شوراهای شهر و روستا تلاش می کنند تا هم از این راه تلخی ناکامی رایحه خوش خدمتی ها را در شورای سوم از یاد ببرند و هم توپ را با سانتری مناسب به زمین مجلسی ها ارسال کنند.

مسلما شورای نگهبان و شخص آقای جنتی اجازه کوتاه شدن عمر دولت احمدی نژاد را نخواهد داد و فکر نمی کنم مجلسی ها نیز به این راحتی تسلیم فشار دولت شوند بنابراین به قول قدیمی ها همانگونه که "گذر پوست به دباغ خانه می افتد" سرنوشت دولت نهم نیز روی میز مجمع تشخیص مصلحت نظام و به تبع آن هاشمی رفسنجانی قرار خواهد گرفت و این فرصتی است که حتی اگر به تغییر دولت نیز نیانجامد می تواند در تعدیل تندروی های بیش از اندازه آن در پرونده هسته ای و مدیریت اقتصادی کشور موثر باشد.

پی نوشت: البته لازمه این را هم بنویسم که شخصا با هر گونه تغییر در قانون فعلی انتخابات مخالفم و معتقدم وقتی فوت یا عزل یک رییس جمهور می تواند امری محتمل برای آینده باشد تجمیع انتخابات ریاست جمهوری با هر انتخابات دیگر امری بیهوده و قابل نقض است. اینگونه اقدامات میتواند با ایجاد رویه نامناسب ، فرصت های زیادی را برای سوء استفاده های آتی ارباب قدرت از ابزار قانون فراهم کند و در دراز مدت ارزش آرای عمومی را از حداقل موجود نیز پایین تر ببرد.

آزادی ملوانان حکم حکومتی بود

eiiran — Sat, 07 Apr 2007 20:41:07 GMT

آزاد کردن ناگهانی ۱۵ ملوان انگلیسی اتفاق خوش یمنی بود از آن جهت که دو طرف به قول همولایتی های ما فحش دادند و فحش "استدند" و کار به جنگ و مرافعه نکشید اما یه ذره همچی بگی نگی روسیاهی هم به زغال موند. اول مصاحبه ملوانان انگلیسی در لندن که شده بود حکایت اقرار و انکار زندانیان سیاسی خودمون و دوم گزارش آسوشيتد پرس که از نامه وساطت پاپ به مقام رهبری برای آزادی بازداشت شدگان بریتانیایی به مناسبت عید پاک خبر می داد.

شرمنده همه دوستانی که توی وبلاگها از درایت احمدی نژادی سخن گفتند و دست مریزاد دادند و همه آنهایی که علم مخالفت و غیرت برافراشتند. اطمینان دارم اگر به تصمیم رییس جمهور عزیز و ارجمندمون بود احتمالا ملوانان هنوز حدفاصل انفرادی تا بازجویی یه لنگه پا راه می رفتند و جماعتی هم قلاب به دست از آب گل آلود ماهی می گرفتند.

شاید از روند کلی اتفاقات مربوط به این ماجرا و ادامه اش ، رایحه خوش بعضی ها به مشام برسد(البته روم به دیفال منظورم عمدی بودنش نیست..!) اما فکر می کنم حل یه هویی این ماجرا نه امداد غیبی بود و نه درایت حکومتی بلکه از جنس همان حکم هایی بود که یک بار کرباسچی را از زندان آزاد کرد و بار دیگر طرح قانون مطبوعات را از دستور کار مجلس ششم خارج نمود. یک "حکم حکومتی" ساده و سرراست که البته این بار بدون بازتاب مطبوعاتی و به عنوان تمشیت و عفو ریاست جمهوری مطرح شد. تا باشه از این حکم ها و لطفا انصاف داشته باشیم و در این مورد چیزی بر کارنامه پر و پیمان رییس جمهور محبوب نیافزاییم!